Edinburgh – Thành phố của văn chương, nghệ thuật

Sau nhiều giờ bay và Transit tại Dubai chúng tôi đã đặt chân đến Edinburgh xứ sở Vương quốc Scotland. Lúc này là cuối chiều, thời tiết tháng 6 ở đây rất lạnh. Tuy vậy, chúng tôi vẫn tranh thủ ngồi xe lượn một vòng thành phố, chiêm ngưỡng những tòa nhà có kiến trúc cổ rất đặc biệt, trên mỗi tuyến phố đầy quyến rũ này. Thi thoảng lại xuất hiện những lâu đài cổ kính đầy vẻ huyền bí. Rồi cùng trải nghiệm những thức uống có tên gọi là Whisky nổi tiếng của Scotland tại một số nhà hàng và bảo tàng Whisky…

Edinburgh là thủ đô và là thành phố lớn thứ hai của Vương quốc Scotland, nằm ở vị trí phía Đông Nam của Scotland, trên một địa hình đồi núi và có nhiều công trình kiến trúc, độc đáo thời Trung cổ gây ấn tượng nhất châu Âu. Với dân số chỉ hơn 500 ngàn người nhưng thành phố có hơn 4.500 tòa nhà được đưa vào danh sách các công trình có tính lịch sử và kiến trúc đặc biệt. Khu vực phố cổ được UNESSCO công nhận là di sản văn hóa thế giới từ năm 1995. Nơi đây có trụ sở Quốc hội Scotland đây là một trong những trung tâm khai sáng lớn, có đại học Edinburgh. Thành phố được mệnh danh là Athens của phía Bắc sở hữu vô số những điều kì thú, thu hút hàng chục triệu du khách đến đây hàng năm chỉ xếp sau Luân Đôn. Ngoài những tòa lâu đài nguy nga, huyền bí, những con phố mê hoặc, thứ rượu mạnh Whisky nổi tiếng thế giới. Edinburgh còn là thành phố của văn chương, nghệ thuật, lễ hội, kiến trúc, ẩm thực và những lễ nghi truyền thống văn hóa lâu đời…

Nghệ thuật đường phố rất phổ biến ở Edinburgh

Ở đây hằng năm diễn ra các lễ hội, festival lớn nhất thế giới như festival nghệ thuật biểu diễn, liên hoan phim quốc tế, liên hoan khoa học quốc tế, liên hoan sách quốc tế, liên hoan âm nhạc, liên hoan kể chuyện quốc tế Scotland, lễ hội âm nhạc, nghệ thuật tạo hình, điêu khắc sắp đặt, những lễ hội rượu bia, đồ ăn chay… Đặc biệt là liên hoan Fringe vinh danh các nền văn hóa nghệ thuật được tổ chức vào tháng 8 hằng năm. Hoạt động này kéo dài suốt 4 tuần với sự tham gia của hơn 50 nghìn nghệ sĩ nổi tiếng khắp các châu lục, 4.000 show diễn ở 300 địa điểm từng được chứng kiến một số hoạt động lễ hội ở đây. Có thể nói Edinburgh là thành phố văn minh của các lễ hội nổi tiếng nhất thế giới, hầu hết các tên tuổi nhà văn, nghệ sĩ lớn trên thế giới, đều ít nhiều từng đã có mặt, hoặc tham dự các hoạt động lễ hội ở đây. Bất kì một nguời nào đến đây, hay chính người dân cũng sẽ bị những tòa nhà những tuyến phố đậm chất Trung cổ mê hoặc. Bởi trong nó chứa đựng những câu chuyện lịch sử, văn hóa xa xưa của vùng đất này.

Thành phố của những người yêu sách, xứ sở của Harry Potter

Edinburgh được giới xuất bản truyền thông xem là thành phố của những người yêu sách, thành phố văn học. Là điểm hội tụ của những người yêu sách và là nguồn cảm hứng bất tận cho những nhà văn, thành phố mà chỗ nào cũng có thể gắn hoặc gợi nhớ tới những khung cảnh độc đáo trong các tác phẩm văn học. Thành phố có hẳn một bảo tàng cho các Nhà văn và tượng đài Scott để vinh danh các Nhà văn. Chính vì vậy mà từ năm 1983 nguời ta đã chọn Edinburgh để tổ chức liên hoan sách quốc tế thường niên, liên hoan kể chuyện sách… Và chính nhờ sự kiện này mà Edinburgh được Unesco công nhận là thành phố văn chương của thế giới vào năm 2004. Từ những loại sách cổ nhất thế giới, đến các tác phẩm văn học hiện đại, được trưng bày trang trọng trong một không gian đẹp khi thời tiết cho phép. Chúng ta sẽ không thể nghĩ nơi nào có không gian lí tưởng hơn Quảng trường Chariotte được liệt kê trong di sản thế giới. Ngồi đăm chiêu nghe các tác giả, các nhà văn nổi tiếng từ khắp nơi trên thế giới nói về các cuốn sách, cũng như công việc của họ trong hàng loạt các cuộc thảo luận, hội thảo về văn học, biểu diễn, kể chuyện, đọc thơ… Cũng có thể chúng ta sẽ lựa một cuốn sách nào đó yêu thích, ngồi trên thảm cỏ bên quảng trường nhâm nhi cùng li rượu mạnh của Scotland… Lễ hội sách thu hút hơn 200 nghìn du khách mỗi kì, cùng hơn 800 tác giả, chính trị gia, triết gia, sử gia, nhà khoa học, họa sĩ và những người nổi tiếng. Năm 2019 lễ hội thu hút những cây bút nổi tiếng như Arundhati Roy, Elif ShaFak, Malorie Blackman, nhà thơ Simon Armitaqe, tác giả chuyên viết cho thiếu nhi nổi tiếng Ckessida Cowell, nhà văn người Úc Tim Winton, Thommas Keneally, Tổng thống Ireland Mary Robinson cùng sự góp mặt của công chúng đến từ 70 quốc gia trên thế giới. Tập truyện ngắn đầu tay với 14 truyện lấy cảm hứng từ trải nghiệm của tác giả tại các trại tị nạn ở Syria của nữ nhà văn NayRouz Qarmout cũng là tập truyện bán chạy của hội sách. Bên cạnh lễ hội sách quốc tế hằng năm, mọi người sẽ được trải nghiệm hơn 200 sự kiện văn hóa khác nhau, có những sự kiện lên tới cả hơn 1 vạn giáo viên và học sinh từ khắp Scotland tham gia vào liên hoan với chủ đề “không gian đặc biệt”. Nhiều độc giả trẻ tuổi nối thành hàng dài tại lễ hội, chờ đợi cả tiếng đồng hồ để có được chữ ký của nhà văn, nhà thơ nổi tiếng. Liên hoan sách quốc tế Edinburgh hằng năm, chính là một thông điệp quan trọng gửi đến mỗi quốc gia dân tộc. Hãy tôn vinh văn hóa đọc trước kỉ nguyên công nghệ số, tác động của công nghệ nghe, nhìn thứ dễ làm cho con người ta lười biếng mất dần đi một nét đẹp văn hóa tao nhã – đọc sách và yêu sách.

Nói đến Ediburgh cũng chính là nói tới Scotland nói chung, chúng ta đều biết rằng, nơi đây là xứ sở của những tòa lâu đài kì bí và ma quái. Nơi mà nữ nhà văn J.K Rowling đã khởi nguồn cảm hứng cho tác phẩm văn học lừng danh Harry Potter. J.K Rowling đã viết những chương đầu tiên gây sốt toàn thế giới ngay trên tầng 2 trong một quán cà phê nhỏ có cửa sổ nhìn sang lâu đài Edinburgh kỳ bí đầy huyền thoại ma ám. Tác phẩm đứng đầu danh sách các tiểu thuyết bán chạy nhất trong năm 1999, liên tục nằm trong tóp đầu trong danh sách này trong suốt những năm tiếp theo và đã được dịch ra ít nhất 70 thứ tiếng cũng như được chuyển thể thành phim điện ảnh cùng tên, thu hút sự quan tâm của hàng triệu khán giả trên toàn thế giới.

Những khung cảnh được nhà văn mô tả trong cuốn sách, từ đường phố đến tòa nhà, thậm chí tên của các nhân vật trong truyện, cũng được thành phố đặc biệt này truyền cảm hứng. Tiếc rằng còn quá nhiều thứ hấp dẫn mà tôi đã vô tình bỏ qua cơ hội thật đáng tiếc. Đó là không ghé thăm lâu đài bản gốc của trường Hogwarts, ngôi mộ của Tom Riddie, hoặc căn phòng khách sạn nơi nữ nhà văn đã hoàn thành chương cuối của tác phẩm. Nhưng thú thực những nơi tôi đến ở đây, đâu đâu cũng gợi nhớ đến Harry Potter nhất là khi đến thăm các tòa lâu đài cổ kính, cái cảm giác ma mãnh luôn ám ảnh níu kéo.

Lễ hội và hội thảo về sách

Thành phố của những Bảo tàng nghệ thuật danh giá

Có thể nói bên cạnh những tòa lâu đài đồ sộ có kiến trúc độc đáo thời Trung cổ, thì Edinburgh còn là thành phố của những tòa nhà, công trình Bảo tàng nghệ thuật hấp dẫn. Trước hết phải kể đến Bảo tàng quốc gia Scotland, có từ năm 1998 giới thiệu tổng thể về lịch sử văn hóa của các vương quốc này từ ngày thành lập đến nay. Với các phòng trưng bày sang trọng về câu chuyện Scotland, về cả các nền văn minh thế giới… Bảo tàng còn dành một không gian quan trọng, giới thiệu về các phòng tranh tiêu biểu trên thế giới, giúp mọi người có cái nhìn khái quát về lịch sử, văn hóa các quốc gia trên thế giới thông qua các tác phẩm hội họa, điêu khắc, trong đó một số các tác phẩm nổi tiếng của các nhà điêu khắc Eduardo Paolozzi, tranh của Mangaret Maac Donald, bản sao ngôi mộ Nữ hoàng Mary… Bảo tàng nghệ thuật đương đại Scotland 2; Bảo tàng Scottish National Gallery of  Modern Art Two. Là những tòa nhà đặc biệt, có màu sắc kinh điển đặc trưng của Scotland cũng như ở Anh Quốc. Phần lớn các toà nhà công trình kiến trúc, người ta thường để thô và nguyên mẫu gạch hay vật liệu xây dựng mà không dùng sơn như ở các nước châu Á. Nơi trưng bày của bộ sưu tập nghệ thuật đương đại quốc gia Scotland.

Họa sĩ Đỗ Ngọc Dũng trong bảo tàng nghệ thuật Edinburgh

 Nằm trong một công viên xinh đẹp, bên cạnh dòng sông Water of Leith du khách thăm quan sẽ được chiêm ngưỡng các tác phẩm điêu khắc của các nghệ sỹ lớn như: Hamitlo Finlay, Henry Moore, Barbara Hep Worth. Bộ sưu tập tác phẩm nghệ thuật từ năm 1900 đến nay trong đó các những tác phẩm của Mattisse, Pi Catso, Vuillard và Dix, cũng như các bức tranh tuyệt vời của các họa sĩ Scotland như Peploe, Fergusson, Cillies và Redpath. Đó là một số Bảo tàng chính, bên cạnh đó thành phố còn có khoảng gần chục các Bảo tàng khác với nhiều bộ sưu tập nghệ thuật quý giá. Mỗi Bảo tàng ở đây luôn thu hút lượng du khách tham quan rất đông. Không chỉ bởi miễn phí vé vào cửa mà nó được trình bày sang rọng, rất cuốn hút, gam màu êm nhẹ và biến đổi rất phù hợp của từng phòng. Đặc biệt, đó là sự quyến rũ của tác phẩm, tôi đã từng quan sát thấy số lượng du khách thường tập trung nhiều ở các gian. Có các tác phẩm điêu khắc, hội họa theo từng phái phục hưng, tả thực… Có thể so sánh với hàng trăm Bảo tàng ở Thủ đô Luân Đôn, đặc biệt phòng trưng bày quốc gia – phòng tranh hàng đầu thế giới ở Quảng trường Trafalagar, trung tâm hạt Luân Đôn nơi sở hữu bộ sưu tập hơn 2300 bức tranh có niên đại từ thế kỷ 13 đến năm 1900. Trong đó, có các tác phẩm của những họa sĩ bậc thầy như Leonardo Da Vinci, Rembrondt tới Eigreco và Van Gogh…

Tác giả bài viết cùng du khách xem trình diễn nghệ thuật đường phố

Với những hoạt động văn hóa nghệ thuật sôi động ở thành phố không rộng lắm (259km2) chỉ hơn 500 ngàn người này, mà có tới hàng chục bảo tàng nghệ thuật tạo hình, gồm hội họa, hội họa chân dung, điêu khắc, trình diễn, sắp đặt đương đại cùng hàng trăm địa điểm, di tích lịch sử văn hóa nổi tiếng. Thì Edinburgh hàng năm đã đón đến hơn 13 triệu khách du lịch khắp nơi trên thế giới đến thăm thú. Trải nghiệm đặc biệt là chủ nhân của hàng loạt chuỗi các liên hoan nghệ thuật, lễ hội quốc tế đặc sắc, Edinburgh xứng đáng với tên gọi là thành phố của văn chương, nghệ thuật thế giới.

ĐỖ NGỌC DŨNG

Tin cùng chuyên mục

Odilon Redon người tự minh họa giấc mơ

Odilon Redon (1840 – 1916) là một nghịch lý khuất lấp. Ông sống giữa thời đại Ấn tượng và hậu-Ấn tượng trăm hoa đua nở của những Renoir, Gauguin và Van Gogh. Song, ngoại trừ được công nhận trong...

Frank Perrin – “Cầu nguyện, Tình yêu, Đối kháng” qua ngôn ngữ người mù

Frank Perrin là một nghệ sĩ người Pháp sống ở Paris, người đã dành một phần đời mình để khám phá khái niệm về Chủ nghĩa Hậu tư bản và biên soạn một bản tóm tắt về những nỗi ám ảnh...

10 tranh đắt nhất thế giới trong năm 2023

Tranh người tình của Picasso giá 139,4 triệu USD, “Quý cô cầm quạt” của Gustav Klimt đạt hơn 108 triệu USD, là những tác phẩm đắt nhất năm nay. Theo thống kê từ trang web nghệ thuật Artsy,...

Vấn đề đương đại và nghệ thuật đương đại

Vấn đề đương đại (contemporary issues) và nghệ thuật đương đại (contemporary art) là một trong những mấu chốt quan trọng trong công việc thực hành nghệ thuật (art practice) của mỗi nghệ sĩ. Khái...

“Femme à la montre” của Picasso trở thành tác phẩm đấu giá đắt giá nhất trong năm nay

NDO – Kiệt tác “Femme à la montre” (tạm dịch: Người phụ nữ đeo đồng hồ) sáng tác năm 1932 của danh họa Pablo Picasso đã được bán với giá hơn 139 triệu USD tại cuộc đấu giá của...

Tin cùng chuyên mục

Vũ Cao Đàm: Giao thoa văn hóa và sáng tạo nghệ thuật

Soi chiếu từ khía cạnh du nhập, phản tư và giao thoa văn hóa với Tây phương, các sáng tác của Vũ Cao Đàm là sự nối dài của hai nền văn hóa trên hành trình khai phá ngôn ngữ nghệ thuật của ông...

Mỹ thuật Việt Nam cầu nối thắt chặt hơn nữa mối quan hệ văn hoá giữa Pháp và Việt Nam

Nhận lời mời của các cấp lãnh đạo thành phố Amboise – Cộng Hoà Pháp, đoàn hoạ sĩ của trung tâm UNESCO Mỹ thuật Hà Nội Việt Nam gồm 10 hoạ sĩ do hoạ sĩ Phan Thị Thanh Mai làm trưởng đoàn...

Khúc đồng vọng sáng tạo của 4 tên tuổi nổi bật – hội họa miền Nam nửa sau thế kỷ 20

Mỹ thuật miền Nam từ bao đời vốn là một thành tố thiêng liêng của vùng đất rộng. Nơi đây không thiếu người giỏi về mỹ thuật. Khu biệt lại chỉ trong giai đoạn những năm 1960 – 1970,...

Ngắm sen tháng 6 từ bộ sưu tập tranh “Hồng Sen: Paris – Hà thành mùa tháng 6”

NDO – Nhà sưu tầm Thúy Anh đã đem đến không khí mùa hè của Hà Nội một bộ sưu tập tranh rực rỡ sắc màu về sen mang tên “Hồng Sen: Paris – Hà thành mùa tháng 6”. Đây là những bức...

Làng quê Việt Nam qua Triển lãm “Cuộc sống quanh ta”

Chiều ngày 26/6, tại Nhà Triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền đã diễn ra lễ khai mạc triển lãm “Cuộc sống quanh ta – 2024”. Triển lãm do Câu lạc bộ Mỹ thuật sáng tác đề tài xây dựng tổ...

Có thể bạn quan tâm

Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm tổ chức triển lãm kỷ niệm 70 chiến thắng Điện Biên Phủ

Triển lãm kỷ niệm 70 năm chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/1954-7/5/2024) do Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch, Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm tổ chức tại Nhà triển lãm 29 Hàng Bài, Hoàn Kiếm,...

Phát hành bộ tranh cổ động kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ

(ĐCSVN) – Cục Văn hóa cơ sở (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phát hành bộ tranh cổ động tuyên truyền kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/1954 – 7/5/2024). Phát hành bộ tranh cổ...

Nhớ họa sĩ Nguyễn Thụ, người thầy kính yêu!

Họa sĩ Nguyễn Thụ sinh năm 1930, tốt nghiệp Trường Mĩ thuật Việt Nam (tiền thân là Trường Cao đẳng Mĩ thuật Đông Dương) khoá Tô Ngọc Vân (1957 – 1962 ) cùng các hoạ sĩ Vũ Giáng Hương, Phạm...

Di sản văn hóa nào sẽ là biểu tượng Thanh Hóa

  Thanh Hóa là miền đất rộng, người đông, có bề dày lịch sử cách mạng lâu đời trong công cuộc đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc. Đất xứ Thanh linh thiêng đã sinh ra nhiều...

Thông báo lịch tổ chức Đại hội cơ sở 9 Chi hội Mỹ thuật Việt Nam Thành phố Hà Nội lần thứ IX (nhiệm kỳ 2019-2014)

 ...

TIẾP KHÁCH MUA TRANH

  LTS: Kinh tế phát triển, những biệt thự, những ngôi nhà, những căn hộ chung cư đầy đủ tiện nghi được xây dựng, hoàn thiện mỗi ngày. Vì vậy, nhu cầu về thưởng thức cái đẹp cũng lớn...